Genel Yolla Türk Vatandaşlığı
İkamet Süresi ve Başvuru Şartlarının Hukuki Değerlendirilmesi
Türkiye'de uzun süredir yasal olarak ikamet eden yabancılar, başvuru tarihinden geriye doğru kesintisiz beş yıllık ikamet süresini ve diğer kanuni şartları sağlamaları hâlinde genel yolla Türk vatandaşlığına başvurabilir.
Bu başvurularda yalnızca beş yıl boyunca ikamet izni sahibi olmak yeterli değildir. İkamet veya çalışma statüsünün türü, Türkiye'de yerleşme niyeti ve beş yıllık dönem içerisindeki giriş-çıkış süreleri birlikte değerlendirilir. Türkiye'de taşınmaz edinmek ve çalışma iznine tabi olarak çalışmak, yerleşme kararını gösteren unsurlar arasında sayılmaktadır.
Canaydın Hukuk Bürosu; başvuru öncesinde ikamet ve çalışma izni geçmişini, Türkiye'ye giriş-çıkış kayıtlarını ve diğer vatandaşlık şartlarını inceleyerek başvuru tarihinin belirlenmesi, belgelerin hazırlanması ve vatandaşlık sürecinin takibi konusunda hukuki hizmet sunmaktadır.
- Vatandaşlık Uygunluğunun Değerlendirilmesi
- İkamet ve Giriş-Çıkış Kayıtlarının İncelenmesi
Kimler Genel Yolla Türk Vatandaşlığına Başvurabilir?
01 — Taşınmaza Dayalı İkamet İzni Sahipleri
Türkiye'de sahip olduğu taşınmaz nedeniyle ikamet izni bulunan yabancıların, gerekli beş yıllık ikamet ve Türkiye'de bulunma şartlarını sağlamaları hâlinde genel yolla vatandaşlık başvurusu değerlendirilebilir. Türkiye'de taşınmaz sahibi olmak, vatandaşlık mevzuatında Türkiye'de yerleşme niyetini gösteren davranışlardan biri olarak kabul edilmektedir.
02 — Çalışma İzni Sahipleri
Türkiye'de çalışma iznine tabi olarak çalışan yabancıların çalışma ve ikamet geçmişi, genel yolla vatandaşlık bakımından değerlendirilebilir. Başvuru tarihinden geriye doğru gerekli beş yıllık süre ve Türkiye'de fizikî bulunma şartının sağlanması hâlinde vatandaşlık başvurusu yapılabilir. Çalışma iznine tabi olarak Türkiye'de çalışmak da yerleşme niyetini gösteren unsurlar arasındadır.
03 — Öğrenci İkametinden Sonra Statüsünü Değiştirenler
Öğrenci ikamet izni tek başına, genel yolla vatandaşlık bakımından Türkiye'de yerleşme niyetini gösteren geçerli ikamet nedenlerinden biri olarak kabul edilmemektedir. Ancak öğrenci ikamet izniyle Türkiye'de bulunan kişinin daha sonra taşınmaza dayalı ikamet izni, çalışma izni veya vatandaşlık bakımından geçerli kabul edilen başka bir ikamet statüsüne geçmesi hâlinde, önceki ikamet süreleri de şartları çerçevesinde hesaba katılabilir. Turistik amaçlı ikamet bakımından bu değerlendirme farklıdır.
Bu nedenle öğrenci ikametinden başka bir statüye geçen kişilerin tüm ikamet geçmişinin başvuru öncesinde ayrıca incelenmesi gerekir.
Beş Yıllık İkamet ve Gün Sayımı
Genel yolla Türk vatandaşlığı başvurusu için başvuru tarihinden geriye doğru beş yıllık kesintisiz yasal ikamet aranır.
5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu'nun 15. maddesine göre, başvuru için aranan ikamet süresi içerisinde yabancı toplam on iki aya kadar Türkiye dışında bulunabilir. Bu süreler beş yıllık ikamet süresi içerisinde değerlendirilir.
Bunun pratik anlamı:
- Beş yıllık dönem içerisinde en az dört yıl fiilen Türkiye'de bulunulması gerekir.
- Türkiye'ye giriş ve çıkış tarihleri
- Yurt dışında geçirilen toplam süre
- İkamet izinlerinin türleri
- Çalışma izni süreleri
- Öğrenci ikametinden sonraki statü değişiklikleri
- İkamet izinleri arasındaki kesintiler
- Başvuru tarihindeki mevcut ikamet veya çalışma statüsü
5 yıl ikamet = otomatik vatandaşlık değildir. İkamet süresinin yanında ikamet türü, Türkiye'de fizikî bulunma süresi ve diğer kanuni şartların da sağlanması gerekir. Kanunda aranan şartların bulunması, kişiye vatandaşlığın kazanılması konusunda mutlak bir hak sağlamaz.
Genel Yolla Vatandaşlığın Diğer Şartları
Beş yıllık ikamet şartının yanında başvuru sahibinin;
- Ergin ve ayırt etme gücüne sahip olması
- Türkiye'de yerleşmeye karar verdiğini davranışlarıyla göstermesi
- Genel sağlık bakımından tehlike teşkil eden bir hastalığının bulunmaması
- İyi ahlak sahibi olması
- Yeterli düzeyde Türkçe konuşabilmesi
- Kendisinin ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin geçimini sağlayabilecek gelir veya mesleğe sahip olması
- Millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek bir hâlinin bulunmaması
Sizin İçin Neler Yapıyoruz?
İkamet Türünün Değerlendirilmesi
Geçmiş ve mevcut ikamet veya çalışma izinlerinin vatandaşlık başvurusundaki etkisi incelenir.
Beş Yıllık Süre ve Gün Sayımı
Giriş-çıkış kayıtları üzerinden beş yıllık ikamet süresi ve Türkiye dışında geçirilen günler hesaplanır.
Statü Değişikliklerinin İncelenmesi
Öğrenci ikameti, taşınmaza dayalı ikamet, çalışma izni ve diğer statüler arasındaki geçişlerin vatandaşlık süresine etkisi değerlendirilir.
Yerleşme Niyetinin Değerlendirilmesi
Türkiye'deki taşınmaz, çalışma, şirket, aile, eğitim ve diğer sosyal veya ekonomik bağlar dosya kapsamında incelenir.
Gelir ve Meslek Belgeleri
Başvuru sahibinin gelir veya meslek durumunu gösteren belgeler belirlenir ve vatandaşlık dosyasına uygun şekilde hazırlanır.
Aile ve Medeni Hâl Belgeleri
Doğum, evlilik, boşanma, çocuk, velayet ve diğer medeni hâl belgeleri incelenir; gerekli apostil veya konsolosluk tasdiki, tercüme ve noter işlemleri koordine edilir.
Başvuru ve Dosya Takibi
Vatandaşlık dosyası hazırlanır; başvuru, komisyon, ilave belge talepleri ve sonraki idari aşamalar takip edilir.
Süreç Nasıl İlerler?
- 01
İkamet Geçmişinin İncelenmesi
Geçmiş ikamet ve çalışma izinleri ile Türkiye'de bulunma nedenleri incelenir.
- 02
Giriş-Çıkış ve Gün Sayımı
Son beş yıllık dönemde Türkiye dışında geçirilen süre hesaplanarak gerekli ikamet süresinin tamamlanıp tamamlanmadığı belirlenir.
- 03
Başvuru Şartlarının Değerlendirilmesi
Yerleşme niyeti, gelir veya meslek, Türkçe yeterliliği ve diğer kanuni şartlar değerlendirilir.
- 04
Belge Planının Hazırlanması
Başvuru sahibinin kişisel ve aile durumuna göre Türkiye'den ve yurt dışından alınması gereken belgeler belirlenir.
- 05
Vatandaşlık Dosyasının Hazırlanması
Başvuru formları, ikamet ve giriş-çıkış kayıtları, gelir veya meslek belgeleri ve medeni hâl belgeleri dosyaya uygun şekilde hazırlanır.
- 06
Vatandaşlık Başvurusu
Başvuru, Türkiye'de yerleşim yerinin bulunduğu valilik nezdinde gerçekleştirilir.
- 07
Komisyon ve İnceleme Süreci
Başvurunun ardından vatandaşlık dosyasına ilişkin inceleme, araştırma ve komisyon süreçleri takip edilir.
- 08
Bakanlık Değerlendirmesi
İlgili inceleme ve araştırmalar tamamlandıktan sonra vatandaşlık dosyası yetkili makam tarafından değerlendirilir.
- 09
Vatandaşlık Sonrası İşlemler
Başvurunun olumlu sonuçlanmasının ardından nüfus kaydı, Türk kimlik kartı ve pasaport işlemlerine geçilir.
Eş ve Çocukların Durumu
Genel yolla Türk vatandaşlığının kazanılması eşe otomatik olarak vatandaşlık kazandırmaz. Eşin vatandaşlık durumu kendi hukuki şartları çerçevesinde ayrıca değerlendirilir.
Ergin olmayan çocukların ana veya babaya bağlı olarak vatandaşlık kazanıp kazanamayacağı ise yaş, velayet, diğer ebeveynin durumu ve gerektiğinde muvafakat şartları dikkate alınarak incelenir.
Devam Eden Bir Vatandaşlık Başvurunuz mu Var?
Daha önce yapılmış genel yolla vatandaşlık başvurularında dosyanın mevcut aşaması, ilave belge talepleri ve devam eden idari süreç incelenerek gerekli takip işlemleri yürütülebilir.
Vatandaşlık Başvurunuz Reddedildi veya Uzun Süredir Sonuçlanmıyor mu?
Vatandaşlık başvurusunun reddedilmesi, uzun süre sonuçlanmaması veya başvuruyla ilgili başka bir idari uyuşmazlık bulunması hâlinde uygulanabilecek idari ve yargısal yollar ayrıca değerlendirilir.
Vatandaşlık Ret, Gecikme ve İdari Dava Süreçlerini İnceleyin

